De Friese taal: wanneer wel, wanneer niet?

Kies uw regio op basis van postcode, plaats of titel

Plaats
Postcode
Titel

dé Weekkrant Fryslân

17 mrt 2009

Moet een Fries in Fryslân altijd het recht hebben om in 'zijn' taal te communiceren? Of ergert u zich juist wel eens aan Friezen die weigeren op het Nederlands over te schakelen wanneer er een niet-Fries bij het gesprek betrokken raakt?

Op www.deweekkrantfryslan.nl konden bezoekers de afgelopen week stemmen op een aantal stellingen. De uitslag vindt u in de afbeelding. Daarnaast namen een aantal lezers de moeite om in de pen te kruipen voor een uitgebreide
reactie.

Overig nieuws uit dé Weekkrant Fryslân

» meer nieuws

Reacties en toevoegingen

J.Thijssen 25 november 2009, 11:43:31

leert men dan niets van de vlamingen en waalen toestand
Fynst 19 maart 2009, 09:19:25

Frysk? Wat fynst?! Wat fiene bern derfan? Sjoch it filmke op
Fynst.nl

dwk_fryslan 17 maart 2009, 17:06:19

De Fryske taal yn Fryslân
DOOR LEZER JANGERBEN
"De fryske taal poll hat in ferkearde fraachstelling. Lit my begjinne oer de fraachstelling yn de poll oer de Fryske taal. Bygelyks fraach twa, dat moat ferstean wêze en net prate. It sit sa yn Fryslân, dat je by alle oerheid ynstânsjes de Fryske taal brûke kinne. En jo kinne in klachte yntsjinje by de Fryske steaten, as ien fan dy meiwurkers it Frysk net ferstean kin. San persoan hoecht it net prate te kinnen, it komt op it ferstean oan.
Sa't de útkomst fan de poll op dit momint is, hawwe de anty Fryskstimmers de oerhân. Der binne sa starichoan ferskate minsken fan buten Fryslân, dy't harren hjir te wenjen set ha, fan sokssoarte folk soene je ferwachtsje kinne dat hja yntergearje. Soene de Friezen harren altiten ferbrekke sille, dan bliuwt der fan de fryske taal neat oer. Dan soene de pleatselike tonielselskiippen ek gjin Fryske stikken mear spylje kinne, want yn elts doarp as sted wennet wol ymport. As wy de Fryske taal hoedsje wolle fan de teloargong, sille wy safolle moochlik Frysk prate moatte."

dwk_fryslan 17 maart 2009, 17:05:35

Misverstanden
DOOR LEZER HARRY WIERSUM
"Natuurlijk moet een Fries het recht hebben om zijn taal te spreken, maar e.e.a. ligt nogal wat gecompliceerder. Dat er misverstanden ontstaan heeft te maken met een gebrek aan inlevingsvermogen; dat je voor een ander misschien niet goed te verstaan bent. Een grote groep Friezen zou misschien wat flexibeler moeten zijn. Niet halsstarrig Fries blijven spreken wanneer duidelijk is, dat een aantal mensen het niet snapt.
Ik heb 30 jaar in de 3 noordelijke provincies in de buitendienst gewerkt en af en toe, wanneer de situatie daar geschikt voor was Drents of Gronings gepraat. Hiermee geef ik al aan, dat e.e.a. per situatie verschilt. In de eerste plaats moet je jezelf blijven maar wanneer je een normaal mens bent pas je je in bepaalde situaties aan. En hier hebben we het dus over die mooie Friese taal. Ik leef me in in Friesland, maar pogingen om deze taal te spreken zijn gedoemd te mislukken. Wanneer ik hoor dat ik hier zeker niet geboren ben, voel ik me ineens een beetje een buitenlander. We zijn allemaal Nederlanders, maar je mag best trots zijn op je eigen geboortegebied of provincie. Alleen niet doorschieten. Ik denk dat dit een onderwerp is, waar je over door kunt blijven gaan. LET IT BE."

dwk_fryslan 17 maart 2009, 17:05:15

Voor spek en bonen
DOOR LEZER H.J. MYLANUS, DRACHTEN
"Ik wilde graag reageren op uw vraag betreffende ervaringen over het Fries spreken in het bijzijn van niet-Friestaligen. Ik doe dit graag, omdat ik al heel wat ervaring hiermee heb opgedaan in bijna 80 jaar.

Om te beginnen: ik ben geboren in de stad Groningen.
1) op het Groninger gymnasium liep ik in de pauze de school rond met twee medeleerlingen. Zij gingen Fries tegen elkaar praten en ik verstond er niets van, liep er voor spek en bonen bij.
2) ik ben leraar geweest in Assen, er waren enkele geboren Friezen onder mijn collega's. Het kwam voor dat zij Fries tegen elkaar begonnen te praten, en dan verstond ik er ook maar weinig van.
3) wij wonen sinds 1989 in Friesland. In het eerste jaar werkte ik nog in Assen. Op een middag in de herfst van 1989 was er noodweer, ik moest vanuit Assen naar Nij Beets rijden waar wij toen woonden, ik wilde weten hoe het in Friesland te keer ging, heb Omrop Fryslân aangezet, maar begreep er niet veel van. M.i.moet men bij rampen overschakelen in het Nederlands. Dat heb ik een keer voor Radio Drenthe gehoord, er was een uitzending in het Drents. Plotseling zei de man: ik moet nu even overgaan in het Nederlands, want er is ... (er was iets ergs gebeurd). Dat is correct! Op de eerste Koninginnedag in Friesland, 1990 dus, hebben wij Omrop Frysln aangezet om te horen waar iets te doen zou zijn. We zijn maar thuisgebleven, want de plaatsnamen werden allemaal in het Fries gezegd en dus begrepen wij niet waar het was. Wij verstaan er inmiddels wel wat meer van, maar als we werkelijk wat willen horen moeten we heel geconcentreerd luisteren en de radio heb je meestal als achtergrond en vangt wel het een en ander op. Dat kan met Omrop Fryslân niet en dus luisteren wij er nooit naar.
4) ik vind het onjuist dat cassières het totaalbedrag in het Fries noemen als ze al hebben gehoord dat je Nederlandstalig bent.
5) een burgemeester van een der Friese gemeenten deed de uitreiking van de Koninklijke onderscheidingen een aantal jaren geleden ook helemaal in het Fries. Wij hoorden dat van een kennis die ook een lintje kreeg. Zij kwam oorspronkelijk niet uit Friesland. Haar familie uit het Westen was wel uitgenodigd, maar heeft van de toespraak niets verstaan.
6) het meest onhebbelijk heb ik nog gevonden een keer in de supermarkt. Een man sprak mij aan in het Fries. Ik verstond het niet en zei dat dus tegen hem. Zijn reactie: dan moet je maar Fries leren ! Als ik nu eens iemand was geweest uit bijvoorbeeld het Westen en net toevallig boodschappen deed in die supermarkt ?

Maar ik heb ook positieve reacties:
1) in Nij Beets kwam eens per jaar het college van burgemeester en wethouders om met de bevolking van gedachten te wisselen. We maakten het mee dat voorafgaande aan hun verhaal, de wethouders vroegen of het goed was dat zij hun verhaal in het Fries zouden houden. Zo hoort het en daar hadden wij ook helemaal geen bezwaar tegen. Wij konden het wel goed volgen, alleen weer enkele plaatsnamen, je denkt dan even na wat dat is en mist de volgende zin.
2) ik heb deelgenomen aan een vergadering in Gorredijk over de sport. De voorzitter sprak Fries en ik kon het behoorlijk volgen. Er was gelegenheid om vragen te stellen. Ik deed dat in het Nederlands uiteraard. De voorzitter vroeg mij toen of hij mij in het Nederlands moest antwoorden. Ik vond dat heel correct. Maar ik heb gezegd dat hij het wel in het Fries mocht doen omdat ik, als ik het betoog niet had kunnen volgen, ook die vragen niet had kunnen stellen.
Tenslotte: bij een wedstrijd van Heerenveen zing ik het Friese volkslied uit volle borst mee, ik verwonder mij dan wel over Friezen om mij heen die zich stil houden!"

U bent niet ingelogd. U kunt uw reactie plaatsten door uw gegevens in te vullen in het onderstaande formulier.

Opmaak opties weergeven/verbergen

Naam *	E-mail *


Beantwoord controlevraag*	10 plus 20 is..

Onthoud mijn gegevens
Email mij de reactie(s)
Nooit meer de controlevraag beantwoorden?
Meld je aan of Log in.