Arnhemse Koerier

“Het askruisje en de haring betekenen het begin van de vastentijd”, weet Mathy uit Maastricht. “Als kind moest ik op Aswoensdag naar de kerk. Nu probeer ik die traditie in ere te houden, maar dat lukt niet altijd. Het geeft me wel een goed gevoel als ik het askruisje heb gehaald.”

Gregorius de Grote

Tijdens de mis op Aswoensdag zet de priester met as een kruisje op het voorhoofd van de kerkgangers een aangepaste versie van een gebruik uit de vroege middeleeuwen, waarbij openbare zondaars met as werden bestrooid. “Aswoensdag is de eerste dag van de veertigdagentijd, een verplichte vastendag”, laat een woordvoerder van het Bisdom Roermond weten, “in de kerk werd op zondagen niet gevast. Daarom bepaalde Paus Gregorius de Grote (590-604) dat de veertigdagentijd 46 dagen voor Pasen moest beginnen. Onze Aswoensdag.”

Het askruisje wordt veelal begeleid met de woorden ‘Gedenk, mens, dat je stof bent en tot stof zult wederkeren’. Pastoor Gielen van parochie Heilig Hart van Jezus Mariarade in Hoensbroek: “We delen dat we maar mensen zijn, maar wel mensen met perspectief.”

Een visje mag

De Sint Martinusparochie in Venlo herinnert de kerkgangers er tijdens de carnavalsmis al aan dat vastenavond en de kerk nauw verbonden zijn en dat het dus logisch is dat je na carnaval begint aan de sobere veertigdagentijd. Of de oproep helpt? Deken Spee: “De diensten op Aswoensdag zijn goed bezocht. Denk aan ongeveer 100 tot 120 bezoekers.”

Toch is de haring de definitieve afsluiter van carnaval. “Een visje, omdat er geen vlees mag worden gegeten”, weet de Maastrichtse Mathy, “voor mij is het ‘haring happen’ een verlengstuk van carnaval. Natuurlijk spoel ik de vis weg met bier. Ook een goede traditie, maar vooral bedoeld om de nadorst te lessen.”