Kies uw regio op basis van postcode, plaats of titel

Plaats
Postcode
Titel

Sprankshoeve ooit landelijk vermaard: Wonen in bijzonder monument

ReageerPrint dit artikel
Streekblad
  • 07 jan 2010
Door: Kees Van Rongen
ZOETERMEER In deze NVM Makelaarskrant besteden we aandacht aan een heuse boerderij op een steenworp afstand van het moderne Stadshart. Het gaat om een rijksmonument aan de Vlamingstraat 77: de langhuisboerderij met de naam Sprankshoeve.

Op dezelfde plek werd al 335 jaar geleden, in 1675, een boerderij gebouwd kort na de droogmaking van de Driemanspolder. Deze boerderij werd in 1827 vervangen door de huidige woning. In 2000 werd het complex grondig gerenoveerd.
Het type langhuisboerderij bestaat uit een woonhuis en een aangebouwde schuur onder een doorlopend zadeldak met wolfseind.
De schuur is gezien het gebruik van machinale baksteen met sierrandjes in de gevels van recenter datum dan het woonhuis.
Het woonhuis heeft een ingezwenkte voorgevel onder een rechte kroonlijst. Zon negentiende eeuwse voorgevel is met name in de Dorpsstraat een heel vertrouwd beeld. Hiervan zijn verschillende voorbeelden te vinden in het verlengde van de Vlamingstraat.
In de aanzetten tot de geveltop is het bouwjaar gebeiteld in twee gevelsteentjes: ANNO 1827. De ingang is omlijst door geblokte pilasters en een bijzonder mooi uitgevoerd hoofdgestel met decoratie in het fries en een fijn tandlijstje.
De boerderij is zeer waarschijnlijk gebouwd in opdracht van de landbouwer Arie Visser. In ieder geval staat hij als eigenaar vermeld in het kadaster vijf jaar na de bouwtijd.
Rond 1840-1850 ging de boerderij over in handen van jonkheer Hendrik Adriaan van Karnebeek. Thans heeft de hoeve geen agrarische functie meer.
Alweer bijna een eeuw geleden, in 1918, kocht de paardenliefhebber Ch. F. Stokvis uit Den Haag het complex. Hoeveel Hagenaars hebben vijftig jaar later en nu nog steeds eveneens de verhuizing naar Zoetermeer gemaakt. Het moeten er inmiddels vele tienduizenden zijn. De heer Stokvis was een bemiddeld man. Hij onderhield aan de overkant van de Vlamingstraat een renbaan. De boerderij werd door zijn beheerder Jacob Jacobsen getransformeerd tot modelboerderij, die daarmee landelijke bekendheid verwierf.
Uit die tijd dateert ook de naam Sprankshoeve. Volgens een beschrijving uit 1923 kon het voorhuis dubbel worden bewoond. De woning beschikte over stromend water en een closet, een bijzonderheid in die tijd.
De koeienstal was zeer modern en hygiënisch, er was waterleiding en de muren waren betegeld. De paardenstal was voorzien van blauwe ruiten en gevrijwaard van muggen. De stal bevatte rails voor het afvoeren van de mest per lorrie en de paarden konden gebruik maken van marmeren voer- en drinkbakken. De daken van alle gebouwen waren gedekt met geprepareerd brandvrij riet.
Tien jaar geleden werd deze prachtige langhuisboerderij grondig gerenoveerd. Het voorhuis bleef een woonhuis, maar de stallen achter het huis werden verbouwd tot drie afzonderlijke woningen.
De boerderij kreeg terecht het predicaat rijksmonument. De vrij korte Vlamingstraat met een geschiedenis, die zon vierhonderd jaar terug gaat, telt maar liefst drie van de in totaal vijftien rijksmonumenten in Zoetermeer. Behalve deze Sprankshoeve op nummer 77 schreven we al eerder over Akkerlust aan de Vlamingstraat 49, een herenhuis dat dateert uit 1866 en besteden we later aandacht aan het derde rijksmonument in de Vlamingstraat, dat overigens lang niet zo oud is als de twee eerder genoemde monumenten.
De Vlamingstraat staat sinds 1614 bekend onder deze naam en kreeg de naam hoogstwaarschijnlijk, omdat er in die tijd enkele invloedrijke Vlamingen kwamen wonen in het tweelingdorp Zoetermeer-Zegwaart. Zoetermeer heeft altijd wat met Den Haag gehad. De Vlamingstraat fungeerde als doorgaande verbinding tussen Den Haag en Zoetermeer. In 1669 werd het water langs de Vlamingstraat aangesloten op de Voorwegwetering en Delftsewallenwetering, waardoor een nieuwe vaarroute naar Den Haag tot stand kwam en handel door een klein dorpje met een grote stad kon worden bedreven.
De meeste woningen aan de Vlamingstraat dateren van 1900 tot 1930 en alleen Akkerlust en Sprankshoeve zijn van eerdere datum. In 1887 werd de Vlamingstraat bestraat.

 

Overig nieuws uit Streekblad

» meer nieuws

Reacties en toevoegingen

Er zijn nog geen reacties geplaatst bij dit artikel

U bent niet ingelogd. U kunt uw reactie plaatsten door uw gegevens in te vullen in het onderstaande formulier.

* *
Beantwoord controlevraag*

Nooit meer de controlevraag beantwoorden?
Meld je aan of Log in.

Laatste vacatures:

Vind jouw ideale baan

Powered by Jobtrack