Harderwijker Courant

HARDERWIJK – De Nederlander eet steeds meer pepernoten. In 2009 consumeerden Nederlanders 6,3 miljoen kilo tegen 6,1 miljoen kilo in 2008 en 5,8 miljoen kilo in 2007. Voor 2010 wordt een verdere stijging verwacht.

De toenemende consumptie is onder meer het gevolg van het steeds uitbreidende assortiment luxe pepernoten zoals chocoladepepernoten en truffelpepernoten. Ook het ‘Ik hou van Holland’ gevoel speelt pepernoten in de kaart. Het feit dat Nederlanders door de recessie wat meer thuis blijven is ook positief voor de pepernotenconsumptie.

In totaal aten alle Nederlanders samen in 2009 ongeveer 3,15 miljard pepernoten. Zo’n 67% van deze hoeveelheid is geproduceerd in ’s werelds grootste pepernotenfabriek in Harderwijk: Van Delft. Dit bedrijf produceert op woensdag 10 november de 2.500.000.000e pepernoot van 2010. Naar verwachting passeert de landelijke consumptie dit jaar voor het eerst de grens van 3,5 miljard pepernoten. De hoeveelheid die Van Delft produceert staat gelijk aan 324 volle vrachtwagens.

Pepernoten zijn een Nederlandse traditie waarvan de oorsprong teruggaat tot de 16e eeuw. In die tijd krijgen kinderen bij het Sinterklaasfeest pepernoten die gemaakt zijn van deegresten van peper- en kruidkoek. Schilderijen van Jan Steen laten het eten van pepernoten zien. De pepernoot heeft in die tijd een wat geblokte vorm. Sinds de 18e eeuw is de pepernoot zoals wij deze kennen in trek. Deze is van speculaas gemaakt en ontstaat als zeelieden peper, nootmuskaat, kaneel, gember en kruidnagelen meenemen uit het Verre Oosten. Daarvan worden speculaaskruiden gemaakt die de pepernoot zijn specifieke smaak geven. In de 19e eeuw staat de pepernoot voor het eerst vermeld in kookboeken. Het strooien van pepernoten is een traditie die in de 19e eeuw ontstaat. In die jaren komt Sinterklaas voor het eerst bij mensen thuis. Het strooien van de pepernoten zou symbool staan voor vruchtbaarheid. Voor Sint Nicolaas zouden kinderen het mooiste bewijs van vruchtbaarheid zijn.

Producent Van Delft in Harderwijk is sinds mensenheugenis hofleverancier van Sinterklaas waar het pepernoten betreft. Van iedere 100 pepernoten komen er ongeveer 70 uit deze bakkerij. Dit jaar vindt de intocht van Sinterklaas plaats in Harderwijk.