De Zakengids Tiel

Jan Beeren heeft samen met de spelers van Elckerlyc het stuk voor dit seizoen gekozen. Tussen de ruim tien stukken die in aanmerking kwamen, zat ook Tweeduister van Peer Wittenbols. “Het was zeker geen liefde op het eerste gezicht. Aanvankelijk heb ik het stuk opzij gelegd, maar het bleef me intrigeren. Ik heb het toch weer opgepakt, tot vijf keer toe opnieuw gelezen en bestudeerd. Ik ging het steeds mooier vinden. De thema’s, de opbouw, de karakters, de taal, de humor, het is een heel bijzonder stuk. Moeilijk, maar met Elckerlyc durfde ik het wel aan.” De spelers van Elckerlyc zijn meegegaan in Jans voorstel.
Wittenbols’ Tweeduister grijpt terug op de Alkestis-mythe uit de Griekse oudheid: Alkestis sterft uit liefde voor haar man Admetus, opdat deze eeuwig kan leven. In de Griekse oudheid maakte Euripides al een toneelbewerking van deze mythe. De componisten Gluck en Lully maakten opera’s over dit thema en voor romantische schilders was het een geliefd onderwerp. Wittenbols schaart zich dus in een rij van illustere voorgangers, maar hij zet de oorspronkelijke mythe geheel naar zijn hand: een heuse soap met bemoeizuchtige ouders, jaloerse broers en redderend personeel, vermengd met een sprookje waarin goden en ‘de dood’ in tastbare gedaanten aanwezig zijn. Wittenbols laat de kijkers in het ongewisse over de afloop. Apollo en ‘de dood’, bij Wittenbols een verleidelijke vrouw die overal is en altijd aan het langste eind trekt, gaan een weddenschap aan over de trouw van Admetus.
Wittenbols heeft geen tot weinig regie-aanwijzingen gegeven. Jan Beeren: “Op zich fijn, want dat geeft mij als regisseur veel ruimte. Tegelijkertijd is het lastig. De taal van Wittenbols bevat veel symboliek. Achter elke tekst ligt een bedoeling, zonder dat die met zoveel woorden wordt geuit. Spelers en ik hebben de afgelopen repetities dan ook heel wat afgediscussieerd over de precieze betekenis. Het publiek krijgt maar één keer de kans die te begrijpen. De spelers moeten de tekst dan ook helemaal doorzien, willen ze dit goed over het voetlicht kunnen brengen. Dat vraagt veel van de concentratie van de spelers, maar ook van het publiek. Gelukkig kan dat van tijd tot tijd ook voluit ontspannen, want Wittenbols heeft veel momenten ingebouwd waarop het publiek lekker kan lachen.”